ท่านเป็นผู้หนึ่งใช่หรือไม่ ?

            ที่... จบปริญญาโท หรือปริญญาเอกจากต่างประเทศ แต่เมื่อเขียนสิ่งใดเป็นภาษาอังกฤษฝรั่งอ่านไม่รู้เรื่อง

            มีผู้สมัครเรียนภาษาอังกฤษกับเรา 11 คน จบปริญญาเอกจากต่างประเทศ (10 คน จบจาก ฝรั่งเศส เยอรมัน และญี่ปุ่น  มีคนเดียวที่จบวิชาการแพทย์จากประเทศสหรัฐอเมริกา) นอกจากนี้มีอยู่ 4 คน จบปริญญาโทจากประเทศ สหรัฐ-อเมริกา

            มีคำถามว่า  ในเมื่อเขาหรือหล่อนเหล่านี้  เรียนจบปริญญาโท ปริญญาเอกแล้ว ทำไมยังต้องเรียนภาษาอังกฤษอีก ?  หรือถ้าเขาหรือหล่อนเหล่านี้  ไม่เก่งภาษาอังกฤษแล้วเรียนจบปริญญาโทหรือปริญญาเอกได้อย่างไร ?

            ก่อนที่จะตอบคำถามนี้  ขอยกตัวอย่างบุคคล 3 ตัวอย่าง ดังนี้

            ตัวอย่างที่ 1  เป็นผู้หญิง หล่อนมาซื้อเทปเรียนภาษาอังกฤษให้น้องชาย ครั้งแรกคะเนว่าหล่อนจะซื้อไปเรียนเอง จึงทดสอบหล่อนดูเพื่อที่จะได้ทราบว่าหล่อนควรเริ่มเรียนในระดับใด ปรากฏว่าหล่อนฟังรู้เรื่องหมด แต่ไม่สามารถตอบคำถามเป็นประโยคได้ ตอบได้เฉพาะประโยคย่อ ๆ หรือไม่ครบประโยค จึงแนะนำให้หล่อนสมัครเรียน และหล่อนก็สมัครเรียนทันที  ในใบสมัครหล่อนเขียนคุณวุฒิการศึกษาว่า จบ M.B.A.  จากมหาวิทยาลัย....ประเทศสหรัฐอเมริกา  เมื่อถามหล่อน  หล่อนตอบว่า หล่อนอยู่ที่อเมริกา 2 ปีครึ่งก็เรียนจบปริญญาโท

            ตัวอย่างที่ 2  เป็นผู้หญิง ทำงานที่โรงแรมใหญ่แห่งหนึ่งในกรุงเทพ ฯ อยู่แผนกต่างประเทศ ตอนแรก หล่อนเอาข้อความที่หล่อนร่างขึ้น  ที่จะส่งโทรสารไปต่างประเทศมาให้ช่วยแก้ ปรากฏว่าผิดมาก จนแก้ไม่ไหว จึงเขียนให้ หล่อนใหม่ พร้อมกับอธิบายวิธีเขียนให้หล่อน เมื่อทำอย่างนี้บ่อย ๆ เข้า  หล่อนก็เขียนได้ดีขึ้น  ภายหลังหล่อนสมัครเรียนในใบสมัครหล่อนเขียนวุฒิการศึกษาว่าจบ M.B.A. จากมหาวิทยาลัยประเทศสหรัฐอเมริกา

            หล่อนบอกว่าเรียนหนังสืออยู่ในอเมริกา 3 ปี ปีแรกเรียนเฉพาะภาษาอังกฤษ จากนั้นได้เข้าเรียนหลักสูตรปริญญาโท และจบภายในเวลา 2 ปี

            ตัวอย่างที่ 3 เป็นผู้หญิงอีก ทำงานบริษัทของคนอเมริกันได้เงินเดือน ๆ ละ 140,000 บาท ในตำแหน่งผู้ช่วยผู้จัดการฝ่าย เป็นคนพูดคล่องมาก เวลาพูดจะใช้คำภาษาไทยผสมกับคำภาอังกฤษตลอดเวลา จบปริญญาโทจากอเมริกาอยู่อเมริกา 8 ปี เรียนหนังสืออยู่ 6 ปี ทำงานอยู่ 2 ปี ไปต่อต่อขอเรียนเขียนภาษาอังกฤษ เห็นความเป็นคนช่างพูดของหล่อน นึกว่าถ้าสอนหล่อนแล้วผู้สอน คงจะต้องนั่งฟังหล่อนพูดมากกว่าที่จะได้สอนหล่อน จึงแกล้งให้หล่อนแต่งประโยค 3 ประโยค  แล้วจะบอกหล่อนว่า หล่อนเก่งมากแล้ว ไม่ต้องเรียนหรอก ถ้าอยากจะให้เก่งกว่านี้  ฝึกฝนเอาเองก็พอแล้ว  แต่พอหล่อนเขียนประโยค 3 ประโยค ก็มีความแปลกใจอย่างสุด ๆ ไม่นึกเลยว่าหล่อนจะเขียนแย่เอามาก ๆ ไม่มีเค้าของการเป็นคนเก่งภาษาอังกฤษเหมือนอย่างที่หล่อนพูดเลย  เมื่อแก้ประโยคที่หล่อนเขียนผิดทั้ง 3 ประโยค และอธิบายตามหลักของภาษาว่า ผิดอย่างไร ที่ถูกจะต้องเป็นอย่างไร หล่อนพอใจมาก แล้วพูดว่า "หนูหาอาจารย์อย่างนี้มานานแล้ว  อาจารย์ช่วยสอนหนูเถอะ..." ยังไม่หายกลัวว่าถ้าสอนหล่อนแล้ว  ก็จะต้องนั่งฟังหล่อนพูดมากกว่าที่จะได้สอนหล่อน จึงไม่ยอมสอน แต่ว่าถ้าหล่อนต้องการจะเรียนจริงก็ขอให้เขียนมาแล้วจะแก้ให้ ตอนแก้ให้นี้ จะอธิบายถึงความผิดพลาดของประโยคที่เขียนผิด และจะต้องเขียนให้ถูกตามหลักภาษาอย่างไร หล่อนยอมรับข้อเสนอแล้วสมัครเรียน ในใบสมัครเขียนคุณวุฒิการศึกษาว่าจบ M.S. จากมหาวิทยาลัย...ประเทศสหรัฐอเมริกา

            ทีนี้เราสองมาวิเคราะห์กันว่าทำไมคนที่จบปริญญาโทหรือแม้กระทั่งปริญญาเอกจากประเทศสหรัฐอเมริกา บางคนยังเขียนภาษาอังกฤษไม่ถูกหรือไม่ดีพอ และที่พูดภาษาอังกฤษไม่ค่อยได้ด้วยก็ยังมี

            เมื่อเรียนจบปริญญาตรีจากมหาวิทยาลัยในประเทศไทยแล้วไปเรียนต่อปริญญาโทในประเทศสหรัฐอเมริกา  นักศึกษาเหล่าจะมีความรู้ภาษาอังกฤษมาตรฐานหนึ่งค่อนข้างดี ก็รีบเรียนเพื่อให้ได้ปริญญาโท ไม่ค่อย มีเวลาไปสุงสิงกับใครที่ใช้ภาษาอังกฤษ และก็จบปริญญาโทภายใน 2-3 ปี บุคคลประเภทนี้ จะพูดภาษาอังกฤษไม่ค่อยเก่ง  ยิ่งไปพักอยู่ในบ้านที่พูดเฉพาะภาษาไทยหรือภาษาจีนกันแล้ว ยิ่งไปกันใหญ่ อาจจะมีคำถามว่า ถ้าพูดภาษาอังกฤษไม่เก่ง ทำไมจึงสอบปริญญาโทได้ ความจริงคนที่พูดภาษาอังกฤษไม่เก่ง แต่อ่าน ภาษาอังกฤษรู้เรื่อง ถ้าขยันอ่าน ก็จะจำบทเรียนได้และทำข้อสอบได้ ยิ่งภายหลังนี้ แม้ในระดับปริญญาโท ข้อสอบส่วนมากเป็นข้อสอบปรนัย หรือเป็น "multiple choice" นักศึกษาที่พูดภาษาอังกฤษไม่เก่ง แต่อ่านรู้เรื่อง ก็สามารถทำข้อสอบได้

            คนที่อยู่อเมริกานาน มีการศึกษาระดับสุดยอด แต่ก็ยังมีปัญหา เรื่องเขียนภาษาอังกฤษ มีคนไทยคนหนึ่งเป็นคนเรียนหนังสือเก่งมาก เรียนจบวิศวกรรมศาสตร์มหาบัณฑิต จากประเทศไทย หลังจากทำงานอยู่ 5 ปี ก็ไปศึกษาต่อปริญญาเอกในประเทศสหรัฐอเมริกา จากนั้นก็สมัครเป็นอาจารย์สอนวิศวฯ ที่มหาวิทยาลัยที่ตนเรียนจบ อยู่อเมริกา 22 ปี ลูกชายตาม ไปด้วยตั้งแต่อายุ 2 ขวบ เรียนจบปริญญาตรี ภายหลังท่านได้รับตำแหน่งรองศาสตราจารย์ วันหนึ่งกลับมาทำธุระในประเทศไทยเกิดไม่สบาย และเข้ารักษาตัวในโรงพยาบาลเมื่อออกจาก โรงพยาบาลแล้ว ก็ต้องเขียนรายงานการป่วย และการรักษาเพื่อไปเบิกค่ารักษา ที่สหรัฐอเมริกา ซึ่งช่วยกันเขียนกับแพทย์ ที่โรงพยาบาล แล้วเอามาให้ช่วยแก้ ขณะที่แก้ให้นั้น ท่านมีความสงสัย หลายอย่างก็ถามขึ้น และได้อธิบายให้เข้าใจ ท่านจึงมีความพอใจมาก พร้อมกับบอกว่า "เวลาผมไปสอนหนังสือนั้น ผมจะเอาที่ผมเขียนขึ้นเพื่อไป lecture นั้น ให้ลูกชายผมช่วยตรวจ แกก็แก้ให้ เมื่อผมเกิดสงสัยว่า ทำไมต้องเขียนอย่างนั้น อย่างนี้ แกตอบผมว่า "I don't know but it must be like this" (ผมไม่ทราบ แต่มันต้องเป็นอย่างนี้) ถ้าได้เข้าใจอย่างนี้ ก็จะเขียนภาษาอังกฤษได้ เก่งแน่ ๆ"

            เมื่อภาษาแรกของเราเป็นภาษาไทย  เราก็ติดโครงสร้างภาษาไทย เมื่อเราเรียนภาษาอังกฤษ โดยที่เรียนรู้ศัพท์ภาษาอังกฤษแล้วแต่งประโยคก็ จะแต่งภาษาอังกฤษเป็นสำนวนไทย และเป็นการยากมากที่จะทิ้งสำนวนไทยได้ เมื่อนิติศาสตร์ ก็ไม่มีโอกาสได้เรียนภาษาอังกฤษโดยเฉพาะ ทำให้ความรู้ภาษาอังกฤษไม่ค่อยพัฒนาเท่าที่ควร  เพียงแต่ได้เรียนรู้ศัพท์มากขึ้นเท่านั้น เวลาเขียนอะไรผิด อาจารย์ผู้สอนก็จะแก้ให้ แต่ไม่ทราบว่าผิดอย่างไร เวลาเขียนใหม่ ผิดซ้ำเหมือนเดิมอีก